Hafta 7- 30 Mart 2016

Bu haftaki sorumluluklarımız aşağıdaki gibiydi:

1.    E-learning methodologies - A guide for designing and developing e-learning courses, 5. Preparing content, Sayfa: 90-100. (http://www.fao.org/docrep/015/i2516e/i2516e.pdf‎)
2.   Açık kaynaklardan yararlanılarak Powerpoint ile sayfa geçişleri ve menü hazırlama videoları izlenecek (Google'da "Adding interactivity in PowerPoint" vb. aramalar yapınız.)

Eğitim Malzemeleri (Yazılımı) Geliştirme:

Bu bölümde, ADDIE tasarım modelinde “geliştirme” basamağının son ayağı olan eğitim malzemesi (yazılımı) yani interaktif ders materyalinin son halini yaratma aşamasını inceleyeceğiz.  Bu bölüm bize ;

• E-öğrenme ders yazılımı üretmek için yazarlık sistemlerini ve
• Doğru yazarlık sisteminin nasıl seçileceğini aktaracak.

Peki ders malzemesi (yazılımı) geliştirmek ne demek?

Öykü panolarımız hazırladıktan sonra,  geliştirme takımı etkileşimli e-derslerin son hallerini yaratırlar. Alfa ve beta versiyonları test edilmek üzere hazırlanır ve dersi CD-Rom aracılığıyla ya da online dağıtmadan önce gözden geçirirler.

Ders materyali geliştirmek için bir grup profesyonelin bir arada çalışmasını gerektirebilir. Özellikle,

•          Ders içeriklerini bir araya getirecek bir ders tümleştiricisi/ toparlayıcısı
•       Grafik ve animasyonları oluşturacak grafik tasarımcıları
•       İşitsel ve görsel düzenlemeleri yapacak multimedya geliştiricileri
•       HTML/XML kod yazarları
•      Kompleks etkileşimleri geliştirecek programcılar

Tabi ki bunların hepsinin her zaman olması gerekmez. Bu ortamların karışımına ve gereken etkileşim seviyesine bağlı olarak değişir.

Yazarlık Sistemleri  

e-öğrenme içeriği hazırlarken,  kullanacağınız dosya formatına ve dağıtımını hedeflediğiniz ürünün son haline bağlı olarak farklı araçlar kullanılabilir.

Geniş anlamda ve en basit seviyede Microsoft powerpoint ya da kelime işlemciler gibi slayt temelli araçlar e-öğrenme aracı olarak kabul edilir. Bu araçlar etkileşimi gerçekleştirmek, ölçme ve değerlendirme için uygun değilken, basit öğrenme kaynakları yaratırken yeterli olabilir.

Etkileşimli içerik geliştirmek için çeşitli ögelerin bir araya getirilmesi gerekir. Bunu yapmak için ise iki yol vardır:

• Web içeriği geliştirmek için yaratılmış olan programlama araçları kullanmak,
• Yazarlık sistemleri olarak bilinen özel araçları kullanmak

Yazarlık sistemleri programlama becerileri olmayan insanlar tarafından kullanılabilirken, genellikle programlama araçları mesleki uzmanlık ve makul bir geliştirme süreci gerektirir.  Yazarlık sistemlerinin en temel avantajı kullanım açısından daha kolay ve hızlı oluşu ve böylece de geliştirme sürecini kısaltmasıdır.

Programlama sistemleri ile yazarlık  sistemleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları şu şekilde tablolaştırabiliriz:

	PROGRAMLAMA SİSTEMLERİ	YAZARLIK SİSTEMLERİ
Gereken beceriler	Kullanıcı dostu değildir; ileri programlama becerisi gerektirir	Kullanıcı dostudur; programlama becerisi gerektirmez
Kullanıcılar	Geliştiriciler/programcılar tarafından kullanılır	İçerik geliştiriciler, internet tasarımcıları ve teknik olmayan personel
Kullanım kolaylığı	Zor	Diğerine nazaran kolay
Öğrenme eğrisi	Yüksek	Oldukça kolay
Geliştirme süresi	Uzun bir geliştirme süreci	Çabuk geliştirilip transfer edilir
Geliştirme maliyeti	Ucuz	Pahalı
Öğrenim seti oluşturma	Düşük seviye program; toparlanması gerekir	Yüksek seviye görsel araçlı yüksek seviye program
işletim süresi	Hızlı çalışır	Yavaş çalışır
Kullanım amacı	Açık uçlu, çok amaçlı araçlar için kullanılabilir	Multimedya ve öğretim tasarımını kolaylaştırmak için kullanılır
e-öğrenme çevresindeki kontrolü	Tam bir kontrol; kaynak dosyalar kişiselleştirilme için uygundur	Daha az kontrol; kaynak dosyalara ya hiç ya da kısıtlı giriş

Özelliklerine, karmaşıklık seviyesine, kurulum yerine göre değişen yazarlık sistemlerinin pek çok kategorisi vardır. Bu araçlar, en basit Microsoft PPT dönüştürücülerinden hızlı e-öğrenme için güçlü araç kutularına kadar sıralanır. Bağımsız araç kutuları olarak nitelenen daha kompleks olan bu yazarlık sistemleri başka araçlara dayanmaz; bütün e-öğrenme dersi sadece bir entegre araç setiyle yaratılabilir.

Bütün yazarlık sistemlerinin sahip olması gereken bazı anahtar gereklilikler vardır. Bunlar;

  Ø  Etkileşim ve navigasyon (gezinme) özelliği
Ø  İçerik yayıncısının gerekli güncelleme ve değişiklikleri yapmasına müsaade edecek biçimlendirme/ düzeltme
Ø  Ön izleme/ geri sarma özelliği
Ø  Platformlar arası birlikte işlerlik
Ø  Tarayıcılar arası işlerlik
Ø  Öncü e-öğrenme uygulamaları ve uyumlu modellerle entegrasyon
Ø  Çoklu formatlardaki öğrenme içeriğinin dağıtımı 

Gezinme Opsiyonu

Herkesin farklı bir öğrenme tarzı olduğundan; kimi hemen hızlıca içeriğe göz atıp çalışmak istediği üniteye geri dönmek isterken kimileri de belirli bir sırayı takip ederek çalışmayı isteyebilir. Bu yüzden gezinme özelliği önemlidir.

SCORM Modeli

Bir LMS’den yani öğrenme yönetim sisteminden giriş yapılabilme olanağı sağlanabilmesi ve uygun bir şekilde yüklenilmesi için, e-öğrenme dersleri ve yazılımları bir dizi teknik ve öğretim standartları taşıyor olmalıdır.  

Örneğin SCORM (Paylaşılabilir içerik referans modeli) modeli aşağıdaki standartları taşır:

Ø  Derslerin farklı LMSler altında çalışabilmesine müsaade eden paketleme standartları

Ø  LMSlerin sisteme sonuçları nasıl geri raporladıklarını ve nasıl dersleri faaliyete geçirdiği üzerine işleyiş süreci açıklamaları

Ø  Meta-data standartları

Yazarlık sistemleri yavaş yavaş gelişirken, diğer pek çok faydalı özellik ve zengin medya etkileşimleri, quiz uygulamaları, video dönüştürücüler gibi yeni ve öğrenen açısından kullanımı kolay şablonlarla öğreneni daha fazla meşgul eden ve süreçte aktif hale getiren öğrenme deneyimleri  entegre edildi.

Yazarlık Sistemleri Türleri

1.         Şablon temelli araçlar

2.         Zaman çizelgesi temelli araçlar

3.         Nesne temelli araçlar

Bu bölümü kısaca özetlemek gerekirse;

Ø  Geliştirme ekibi tarafından yaratılan ve ders yazılımı içerisinde toparlanan etkileşimli e-dersler

Ø  Ders yazılımı üretmek için kullanılan çok sayıdaki yazarlık sistemleri

Ø  Üç tip temel yazarlık sistemi vardır: şablon temelli, zaman çizelgeli, nesne temelli araçlar. Şablon temelli araçlarla kıyaslandığında nesne temelli araçlar içerik geliştirenler için daha fazla esneklik sunar ancak geliştirme süreci daha fazladır.

Ø  Yazarlık sistemimizi seçerken, ekibin uzmanlığı, geliştirme maliyeti, beklenen çıktılar, yaratıcı serbestliği, topluluk ya da satıcı desteği gibi önemli etmenleri göz önünde bulundurmalıyız.

E-Devlet Üniteleri from Seher Kaşıkara

Hafta 6- 23 Mart 2016

Bu haftaki dersimizde;  e-öğrenmede kullanılacak dil, etkileşimli e-dersin yapısı, içerik sunum teknikleri, örnekler, medya ögelerinin eklenmesi, alıştırma ve testlerin geliştirilmesi konularını tartışacağız. Bunları tartışabilmek için yine kitabımızın okumaları olan ;

·     E-learning methodologies - A guide for designing and developing e-learning courses, 5. Preparing content, Sayfa: 58-61.

·     E-learning methodologies - A guide for designing and developing e-learning courses, 6. Creating storyboards, Sayfa: 62-89. (http://www.fao.org/docrep/015/i2516e/i2516e.pdf‎)

Linkindeki sayfaları okuduk ve yine özetlerimizi çıkardık.

İçerik Geliştirme

Yaygın eğitimde materyal hazırlama görevi dersi işleyen öğretmende iken e-öğrenmede materyallerin hazırlanması için konu uzmanlarına ve öğretim tasarımcılarına ihtiyaç vardır. Bu kişiler de bu materyalleri ihtiyaçlara göre dönüştürebilirler. Bu materyaller:

ü  Kullanıcı el kitapları - teknik dokümanlar

ü  Ders notları

ü  Sunumlar

ü  Belgelenmiş durum çalışmaları

ü  Fotoğraflar, resimler, grafikler, tablolar ve gösterim materyalleri

ü  Alıştırma materyalleri

ü  Referans materyalleri

   

E-öğrenme  yüz yüze eğitimden farklı olduğundan eğitim materyallerinde değişiklik ve güncellemeler yapılmalıdır. Bu değişiklikler de ortamın doğasına uygun düzenleme ve aktarımlar şeklinde olmalıdır. Örneğin; sınıf içerisinde yüz yüze eğitimde kullanılmış bir powerpoint dosyası e-öğrenmeye uygun değildir çünkü; sunumdaki açıklamalar ve örnekler sözlü olarak yapılmış olabilir. Bu dosyayı e-öğrenme ortamına göre tekrardan düzenlemek ve öğrenenlerin açıklamaları ve örnekleri de görmelerini sağlamak gerekmektedir.

Peki öğretim tasarımcısı ile konu uzmanı neler yaparlar?  Konu uzmanı içeriklerdeki üniteler ihtiyaç varsa tekrardan oluşturur ve sıralar ya da kavramlar dizinini sağlarken öğretim tasarımcısı da konu uzmanının sağladığı içeriği ve başka materyalleri kullanarak yazar tarafından sunulan içeriği gözden geçirir, kullanılacak öğretim tekniğini belirler ve öykü panosunu oluşturur. Ayrıca konu uzmanı, öykü panolarını kontrol etmelidir. 

İçerik geliştirme ipuçları:

ü  Testler öğrenme amaçlarına uygun maddeler içermeli ve amaçlar kapsamında olmalıdır

ü  Öğrenenlere öğrenme amaçları yani ne öğrenecekleri hakkında bilgi verilmelidir.

ü  Farklı hazır bulunuşlukları ve öğrenme geçmişleri olan öğrenenler olabileceği göz önünde bulundurularak örnekler sunulmalıdır.

ü  Öğrenenlerle dersin sonunda kesinlikle öğrenmiş olmaları gereken ve öğrense iyi olur denilebilecek bilgiler paylaşılmalıdır.

Kullanılacak dil hakkında ipuçları:

§ 25 kelimeden daha uzun cümleler kurulmamalıdır

§ Teknik dilden kaçınılmalıdır

§Eğer çok kültürlü bir öğrenen kitlesiyle karşı karşıyaysan kültürel dil ögelerinden kaçınılmalıdır

§ Tüm öğrenenlerin ana dilinin İngilizce olmadığını varsayarak edebi bir kullanım yerine günlük konuşma dili kullanılmalıdır

§  "Siz" yerine "sen" dili kullanmak öğrenenlerin daha özel hissetmelerini sağlar

§  Uygun yerlerde işaretli listeler kullanılabilir

§  Cinsiyetçi olmayan bir dil kullanılmalıdır

§  Ses ve video kayıtlarında aktif bir ses kullanımı terci edilmelidir

E-öğrenmede öykü panosu, dersin finaline kadar hangi ekranlarla karşılaşılacağını gösterir. Bir final ürünü değildir. Web tasarımcıların interaktif e-dersi üretebilmeleri için gerekli olan  framework yani görsel çatıdır.

İnteraktif Bir Dersin Yapısı: Öğrenme amaçları - giriş - içerik - özet

Örnek verme stratejisi:

§  Anlatım - örnek veya durum

§  Örnek veya durum - anlatım

Medya Araçları:

Yazı, grafik, animasyon, ses, video, 

Alıştırma ve değerlendirme testleri geliştirirken aşağıdaki çıktılara göre maddeler oluşturulabilir:

§  kavramların hatırlanması

§  süreçlerin anlaşılması

§  prosedürlerin uygulaması

E devlet sunusu from Seher Kaşıkara